ÖRGÜTLENME ÖZGÜRLÜĞÜ, TOPLU PAZARLIK VE ENDÜSTRİYEL İLİŞKİLER çalışanı olduğunu ve bunların 80'inin hakimler, uzmanlar ve raportör olarak istihdam edilen müfettişlerden oluştuğunu belirtmektedir. Başvuru ve inceleme sürecine ilişkin olarak, Hükümet başvuru süreci için gerçek ve tüzel kişi başvurularına ilişkin tüm bilgilerin kaydedildiği ve elektronik ortamda başvuruların günde 24 saat boyunca alındığı bir veri işleme yapısının kurulduğunu belirtmektedir. Ayrıca başvuranların başvurularını takip edebilecekleri bir internet sitesi de oluşturulmuştur. Başvurunun kabulü halinde, başvuranın işine iade edilmesi için son çalıştığı kamu kurumuna karar hakkında bildirimde bulunulmaktadır. Başvuran kişinin işten çıkarıldığı ve işe iade edildiği tarihler arasında hak kazandığı sosyal ve mali ödemeler kendisine yapılır. Olumsuz bir karar çıkması durumunda, başvuran kişi Ankara'daki yetkili idari mahkemelere başvurabilir. İspat yükü konusunda ise Hükümet, Komisyon'un ilgili kamu kurumlarından başvuran kişinin bir terör örgütü üyeliği veya bağlılığı ya da bunlarla irtibatı olduğunu gösteren dokümanları ve bilgileri sunmasını talep ettiğini belirtmektedir. Eğer ilgili kamu kurumları bu tür bir doküman veya bilgi sunamazlarsa ve başvuran kişi hakkında herhangi bir soruşturma veya kovuşturma da söz konusu değilse, Komisyon kişinin işe iade başvurusunu kabul eder. Komite ayrıca Hükümet tarafından sağlanan şu istatistikleri de kaydetmektedir: 9 Kasım 2018 tarihi itibarıyla, Komisyon 125.000 başvuru almış bulunmaktadır. Komisyon karar verme sürecine 22 Aralık 2017 tarihinde başlamış ve 9 Kasım 2018 tarihi itibarıyla 42.000 karar vermiş, bunların 3.000'i kabul, 39.000'i ise ret kararı olmuştur. Hükümet son olarak Komisyon'un hızlı ancak aynı zamanda da kapsamlı bir inceleme sonucunda haftada yaklaşık 1.200 başvuruya ilişkin bireyselleştirilmiş ve gerekçelendirilmiş kararlar verdiğini belirtmektedir. Komite, Hükümet tarafından iletilen istatistiklere göre, alınan işe iade başvurularının yalnızca yüzde 7'sinin kabul edildiğini ifade etmektedir. Ancak, Komite işten çıkarılan sendika üyeleri veya görevlilerinin yaptığı başvurulara ilişkin kabul/ret oranlarının ne olduğuna dair bilgi sahibi değildir. Bu bağlamda Komite EĞİTİM-SEN'in olağanüstü hal durumunda çıkarılan kanun hükmünde kararnamelerle (bundan sonra KHK olarak anılacaktır) 1.628 EĞİTİM-SEN üyesinin işten çıkarıldığını ve Eylül 2018 sonu itibarıyla bu işten çıkarılan başvuru sahiplerinden yalnızca 12'sinin başvurusunun kabul edildiğini iddia ettiği gözlemlerine yer vermektedir. Bir önceki yorumunda Komite aynı zamanda Hükümet'in olağanüstü halin uzatılması bağlamında hiçbir işçinin sendika üyeliği veya sendika faaliyetlerine katılma gerekçesiyle işten çıkarılmamasının sağlamasını talep etmiştir. Komite bu bağlamda, Hükümet'in olağanüstü halin darbe girişiminden iki yıl sonra, 18 Temmuz 2018 tarihinde sona erdiği yönündeki beyanını kaydetmektedir. Komite ayrıca, ITUC, DİSK, KESK ve EĞİTİM-SEN tarafından yapılan ve olağanüstü hal sırasında sendikalaşma özgürlüğüne karşı işten çıkarmalar ve askıya almalara ilişkin iddiaları güncelleyen ve destekleyen şu gözlemleri de işaret etmektedir: (i) Mayıs 2018 tarihi itibarıyla, toplamda 4.312 KESK üyesi görevden alınmış ve bunların 138'i 24 Aralık 2017 tarihli ve 695 sayılı KHK uyarınca, 4'ü 12 Ocak 2018 tarihli ve 697 sayılı KHK uyarınca ve 102'si de Yüksek Disiplin Kurulu kararı uyarınca işten çıkarılmıştır. Aynı dönem içinde işe iade edilen KESK üyelerinin sayısı 94 olmuştur; (ii) KESK Yürütme Kurulu üyesi 18 kişi ve yerel şubelerde, disiplin kurullarında ve denetimlerde çalışan en az 330 temsilci de bu işten çıkarılanlar arasındadır; (iii) bazı şehirlerde toplu askıya alma durumları gerçekleşmiş ve 20 Temmuz 2016 tarihinden beri 11.329 KESK üyesinin görevi askıya alınmış ve 2017 yılı sonunda bunlardan yaklaşık 240'ının görevi askıda kalmaya devam etmiştir; (iv) çoğunluğu EĞİTİM-SEN ve SES (ikisi de KESK'e bağlı) üyesi olan yaklaşık 400 kişiden oluşan ve Doğu ve Güneydoğu Anadolu'daki savaşın sona ermesi çağrısında bulunan bir bildiriyi imzalayan “Barış için Akademisyenler” olağanüstü hal kapsamında üniversitelerden ihraç edilmiştir ve (v) KHK'lar ile işten çıkarılan 1.959 DİSK Genel-İş sendikası üyesinden yalnızca 50'si işlerine geri dönebilmiş ve 28 üyenin sözleşmeleri askıda kalmıştır. İşten çıkarma gerekçeleri açısından, Komite Hükümet'in işten çıkarmaların terör örgütlerine üyelik, bağlılık veya bunlarla irtibat nedeniyle gerçekleştiği ve ilgili kişilerin meşru sendika üyeliği, statüsü veya faaliyetleri ile hiçbir şekilde ilgili veya bağlantılı olmadığı vurgusuna dikkat çekmektedir. Ancak Komite KESK ve EĞİTİM-SEN'in Hükümet'in “terörist faaliyet” veya “terörizm propagandası” ifadelerini tüm karşıt siyasi gruplar ve faaliyetlerini etiketlemek için kullandığı iddiasındaki gözlemlerini de kaydetmektedir. Komite ayrıca KESK’in, yasadışı gruplar ve oluşumlarla bağlantılı “olduğu düşünülen” kamu görevlilerinin işten çıkarılmasına imkân veren çok geniş ve muğlak kriterler uygulanması sonucunda, Mayıs 2018 tarihi itibarıyla Gülenci Yapılanma'dan gelen tehdit ve baskılara maruz kalan 4.218 KESK üyesinin görevden alındığı yönündeki iddialara da yer vermektedir. Komite bu bağlamda Hükümet'in hiç kimsenin yasadışı faaliyetlerden kaynaklı kovuşturmaya karşı dokunulmaz olmadığı ve tüm sendikaların ve üyelerinin ülke kanunlarına uymak zorunda oldukları yönündeki beyanını da kaydetmektedir. Komite ayrıca KESK ve EĞİTİM-SEN'in, siyasi gücün olağanüstü hali kullanarak belirli sendikaları hedef aldığını ve cezalandırdığını ve bu durumun olağanüstü halin sona ermesine rağmen kamu işvereninin hükümet yanlısı sendikaları desteklerken, karşıt görüşteki sendikalar üzerinde baskı uygulaması şeklinde devam ettiğini iddia ettiği gözlemlerini de not etmektedir. Komite bu bağlamda, bir önceki yorumunda askıya alma ve işten çıkarma konularında, kişilerin üye oldukları sendikaların bağlı oldukları konfederasyonlar (KESK ve DİSK) nedeniyle EĞİTİM-SEN ve DİSK üyelerinin hedef alındığı iddiasını ve EĞİTİM-SEN'in pek çok kamu kurumundaki idarecilerin “yandaş” denilen sendikaların lehine bu sendikaları zayıflatmak amacıyla üyelerine ve görevlilere karşı asılsız suçlamalarda bulundukları iddiasını kaydettiğini hatırlatmaktadır. Bu bağlamda Komite, Hükümet'in olağanüstü hal durumunun sendikal faaliyetlere ve sendikanın işleyişine müdahale etmek amacıyla olası kötüye kullanımını önlemek ve düzeltmek için gerekli tedbirleri almasını ve bu konuda alınan önlemler hakkında bilgi vermesini ısrarla tavsiye etmiştir. Komite, Hükümet'in bu talebe ve sendikaların ilgili gözlemlerine bir karşılık vermediğini üzüntüyle belirtmektedir. Komite, her ne kadar Hükümet işten çıkarılmaların yalnızca hedeflenen çalışanların yasadışı faaliyetleri nedeniyle gerçekleştirildiğini beyan etse de, işçi örgütlerinin gözlemlerinin “terör örgütleriyle bağlantı” kriterlerinin çok geniş bir şekilde uygulandığını ve kamu sektöründeki hükümet yanlısı sendikaların konumunu güçlendirmek amacıyla muhalefete 167